Yayıncılık Sektöründe ve Kültür Ekonomisinde Kadın Girişimci ve Yöneticilerin Yeri başlıklı seminer düzenlendi.


TURCA Genel Koordinatörü Esra Ceceli'nin yönettiği seminerde konuşan Kültür ve Turizm Bakanlığı Telif Hakları Genel Müdür Yardımcısı Fatoş Altunç, İstanbul Fellowship'in hem farklı kültürleri hem de iş dünyasından insanları bir araya getirmesi açısından önemli olduğunu söyledi.

Altunç, sınır aşan iş birliklerine fırsat tanıyan etkinliğin, İstanbul'un bir telif merkezi haline getirilmesine ve yayıncılık dünyasının gelişimine de önemli katkılar sunacağını ifade etti.

Kültür endüstrileri konusunun artan ekonomik büyüklükleriyle hem gelişmiş ülkelerin hem de gelişmekte olan ülkelerin dikkatini çekmeye ve ilgi odağı haline gelmeye başladığını belirten Altunç, "Bugün geldiğimiz noktada kültürün, manevi değerini yitirmeksizin bir endüstriye ve ekonomik değere dönüşebileceği artık herkes tarafından kabul edilmiş durumda." değerlendirmesinde bulundu.

Fatoş Altunç, telif hakları kavramının ortaya çıkmasında öncü rol oynayan yayıncılık sektörünün, ortaya koyduğu katma değer ve istihdam açısından da başat sektörler arasında yer aldığını kaydetti.

Yayıncılık sektöründe kadın istihdamının 2017 yılında yüzde 35 iken 2018'de yüzde 44'e yükseldiğini dile getiren Altunç, "Yayıncılık sektöründe kadın istihdamı, erkek istihdamından düşük olmakla birlikte diğer sektörlerle kıyaslandığında oldukça umut verici. Ayrıca yayıncılık sektörünün de dahil olduğu hizmet sektörü, Türkiye'de en çok kadın istihdamına imkan sağlayan sektör." dedi.

Sektörle en çok eser sahiplerini ve yayın evlerini temsil eden meslek birlikleriyle üzerinden temas ettiklerini anlatan Altunç, "Kültür ve Turizm Bakanlığınca yayıncılık sektörünün güçlendirilmesi ve telif hakları sisteminin etkin işleyişinin sağlanması amacıyla son yıllarda sektörle iş birliği içinde pek çok çalışmayı birlikte gerçekleştirdik. Yayıncılık sektör temsilcilerinin bu çalışmalarda bizi sunduğu katkılar ve yapıcı yaklaşımlar başarıya ulaşmamızda büyük rol oynadı." diye konuştu.

"Kadınların bu endüstrinin omurgasını oluşturuyor"

New York merkezli The Ishmael Tree Yayınevi Temsilcisi Gigi Ishmael, kadınların pek çok alanda yer aldığını, kendisinin de bugünkü konumuna gelinceye kadar uzun bir arka plana sahip olduğunu söyledi.

Yayıncılık dışında farklı alanlarda da çalışmalar yaptığını anlatan Ishmael, "Kadınların bu endüstrinin omurgasını oluşturduğunu insanların görmesi gerekiyor." dedi.

Sektördeki çeşitliliğin önemine dikkati çeken Ishmael, çeşitlilik için daha fazla kitap türüne ihtiyaç olduğunu, insanların sürekli aynı hikayeleri görmek istemediklerini kaydetti.

Asala Publishing Temsilcisi Shereen Kreidieh ise Arap dünyasındaki yazarların çoğunun kadın olduğunu söyledi.

Arap ülkelerindeki yayıncılık faaliyetlerine ve Arap dünyasında yayıncılık yaparken karşılaştıkları zorluklara değinen Kreidieh, "Yazılı olan okulda öğretilen Arap dili, konuşulan Arap dilinden farklı." dedi.

Kreidieh, üretim, tasarım ve editörlük gibi alanlarda toplumun sektörden beklentileri olduğunu, bu açıdan kadın ya da erkek çalışan olmanın fark etmediğini ifade etti.

Arap dünyasında yayıncıların her aşamayı kendilerinin yapması gerektiğini dile getiren Kreidieh, dağıtımcıların, kırtasiye ve kütüphane sahipleri ile yöneticilerinin büyük bir çoğunluğunun da erkek olduğunu söyledi.

"Gün sonunda son sözü söyleyen bir yöneticiniz var"

Erdem Yayın Grubu Genel Yayın Yönetmeni Melike Günyüz, "Türkiye'de, belki dünyada kadın okurları çıkartırsak, yayınlanacak hiçbir şey kalmıyor. Kadın yayıncıları çıkarırsan içerik üretecek kimse yok." dedi.

Günyüz, yayıncılık sektöründe çalışan kadınların devre dışı bırakılması durumunda yayıncılık sektörün büyük zorluklar çekeceğini ifade ederek, "Bununla ilgili istatistikler yok elimde ama uzun yıllar sektörde olmaktan kaynaklanan gözlemlerime dayanarak şunu iddia ediyorum ki, kadın editörlerimizi çıkarttığımız anda başta çocuk yayınları olmak üzere yayın sektöründe çalışacak içerik üreten kimse yok." şeklinde konuştu.

Türkiye'de çocuk kitabı yayıncılığının daha çok okul endeksli olduğu için içeriği belirleyen ve alan kişilerin öğretmenler, dolayısıyla kadınlar olduğunu kaydeden Günyüz, şunları ekledi:

"Müfredatı, eğitim ve kültür politikalarını belirleyen politikacıların tamamı erkek. İşletmelerde finansı, satış ağlarını elinde tutan sistem de erkek yöneticilerin elinde, dolayısıyla masaya ne kadar içerik getirseniz de gün sonunda son sözü söyleyen bir yöneticiniz var, o yöneticinizi ikna etmeniz gerekiyor. Bu sebeple konular iç içe, meseleyi sadece kadın içerik belirleyiciler olarak ele alırsak evet içeriği kadınlar üretiyor, öte yandan son sözü söyleyen ve ilk sözü söyleyenler var."

Konuşmaların ardından TBYM Başkanı Mustafa Doğru, seminerde konuşma yapan Fatoş Altunç, Gigi Ishmael, Shereen Kreidieh ve Melike Günyüz'e plaket takdim etti.
 

Seminerin ardından yurt içinden ve dışından programa katılım sağlayan Türk ve yabancı yayıncılar, telif görüşmelerine devam etti.

Türkiye ve dünyadan yayınevi yöneticisi, editör, telif ajansı yetkilisi, yayımcı meslek birlikleri ile sivil toplum kuruluşu temsilcilerini İstanbul'da bir araya getiren program, 5 Mart'ta sona erecek.